Khoa tiêu hoá và gan mật

1. Giới thiệu chung

Khoa Tiêu hóa – Gan mật là đơn vị chuyên môn thực hiện thăm khám, chẩn đoán, điều trị và theo dõi các bệnh lý liên quan đến hệ tiêu hóa, gan, mật và tụy. Khoa hướng đến phát hiện sớm các bệnh lý, xác định nguyên nhân gây bệnh, lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe cho người bệnh.

Các bệnh lý tiêu hóa – gan mật có thể biểu hiện qua nhiều triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, khó tiêu, ợ chua, ợ nóng, buồn nôn, rối loạn đại tiện, vàng da hoặc bất thường chức năng gan. Việc thăm khám chuyên khoa kết hợp với các xét nghiệm và kỹ thuật chẩn đoán phù hợp giúp bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng bệnh, theo dõi diễn biến và xây dựng kế hoạch điều trị hiệu quả.

Bên cạnh công tác khám chữa bệnh, khoa chú trọng tư vấn dinh dưỡng, hướng dẫn sử dụng thuốc an toàn, phòng ngừa các yếu tố nguy cơ gây bệnh và theo dõi định kỳ đối với người mắc bệnh mạn tính. Khoa cũng phối hợp với các chuyên khoa liên quan để bảo đảm người bệnh được tiếp cận phương án điều trị toàn diện, phù hợp với tình trạng sức khỏe.

2. Chức năng, nhiệm vụ

• Thăm khám, chẩn đoán và điều trị các bệnh lý tiêu hóa, gan mật và tụy theo phạm vi chuyên môn được phê duyệt.

• Đánh giá các triệu chứng liên quan đến đường tiêu hóa và chức năng gan mật.

• Chỉ định hoặc phối hợp thực hiện các xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và thủ thuật cần thiết phục vụ chẩn đoán, điều trị.

• Theo dõi, quản lý người bệnh mắc các bệnh lý tiêu hóa – gan mật cấp tính và mạn tính.

• Tư vấn chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt và sử dụng thuốc phù hợp với từng bệnh lý.

• Hướng dẫn người bệnh nhận biết dấu hiệu cảnh báo, tuân thủ điều trị và tái khám đúng lịch.

• Phối hợp với các khoa liên quan trong quá trình chẩn đoán, điều trị và chuyển người bệnh đến cơ sở chuyên sâu khi cần thiết.

• Tham gia đào tạo, cập nhật kiến thức chuyên môn và cải tiến chất lượng khám chữa bệnh.

3. Các bệnh lý thăm khám và điều trị

3.1. Bệnh lý thực quản, dạ dày và tá tràng

• Trào ngược dạ dày – thực quản.

• Viêm dạ dày, viêm tá tràng.

• Loét dạ dày – tá tràng.

• Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori (H. pylori).

• Đầy bụng, khó tiêu, ợ hơi, ợ chua, nóng rát vùng thượng vị.

• Đánh giá các triệu chứng nuốt nghẹn, đau khi nuốt hoặc đau bụng vùng thượng vị.

3.2. Bệnh lý đường ruột

• Hội chứng ruột kích thích.

• Rối loạn tiêu hóa, táo bón và tiêu chảy.

• Viêm đại tràng và một số bệnh lý viêm đường ruột.

• Đau bụng kéo dài, chướng bụng và rối loạn đại tiện.

• Đánh giá tình trạng đi ngoài ra máu hoặc các dấu hiệu bất thường đường tiêu hóa.

3.3. Bệnh lý gan

• Gan nhiễm mỡ.

• Viêm gan do virus và các nguyên nhân khác.

• Tăng men gan, rối loạn chức năng gan.

• Theo dõi người bệnh mắc viêm gan mạn tính.

• Xơ gan và các biến chứng liên quan trong phạm vi chuyên môn.

• Đánh giá các biểu hiện vàng da, vàng mắt hoặc bất thường chức năng gan.

3.4. Bệnh lý túi mật và đường mật

• Sỏi túi mật, sỏi đường mật.

• Viêm túi mật và các bệnh lý đường mật.

• Đánh giá tình trạng đau vùng hạ sườn phải.

• Theo dõi các bất thường gan mật được phát hiện qua siêu âm hoặc xét nghiệm.

• Phối hợp chuyên khoa ngoại khi người bệnh có chỉ định can thiệp hoặc phẫu thuật.

3.5. Bệnh lý tụy

• Đánh giá các triệu chứng nghi ngờ bệnh lý tuyến tụy.

• Phối hợp chẩn đoán và theo dõi viêm tụy cấp, viêm tụy mạn theo phạm vi chuyên môn.

• Theo dõi các bất thường liên quan đến men tụy và hình ảnh tuyến tụy.

• Hội chẩn hoặc chuyển đến cơ sở chuyên sâu khi người bệnh cần điều trị chuyên biệt.

3.6. Tầm soát và theo dõi bệnh lý tiêu hóa – gan mật

• Đánh giá nguy cơ bệnh lý gan mật ở người có yếu tố nguy cơ.

• Theo dõi chức năng gan và các chỉ số liên quan.

• Đánh giá các triệu chứng tiêu hóa kéo dài hoặc tái diễn.

• Tư vấn tầm soát ung thư đường tiêu hóa, ung thư gan và các bệnh lý liên quan theo độ tuổi, yếu tố nguy cơ và hướng dẫn chuyên môn.

4. Các dịch vụ của Khoa Tiêu hóa – Gan mật

4.1. Khám và tư vấn chuyên khoa tiêu hóa

• Khám các triệu chứng đau bụng, đầy hơi, khó tiêu, buồn nôn và nôn.

• Khám các biểu hiện ợ chua, ợ nóng, trào ngược và nóng rát vùng thượng vị.

• Đánh giá tình trạng táo bón, tiêu chảy và rối loạn đại tiện.

• Tư vấn chẩn đoán, điều trị và theo dõi các bệnh lý tiêu hóa.

• Hướng dẫn chế độ ăn uống và sinh hoạt phù hợp với từng bệnh lý.

4.2. Khám và quản lý bệnh lý gan mật

• Khám và đánh giá các bệnh lý gan, túi mật và đường mật.

• Kiểm tra, theo dõi men gan và chức năng gan.

• Tư vấn quản lý gan nhiễm mỡ và các yếu tố nguy cơ gây tổn thương gan.

• Theo dõi người bệnh viêm gan mạn tính theo chỉ định.

• Phối hợp thực hiện các xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và hội chẩn khi cần thiết.

4.3. Xét nghiệm hỗ trợ chẩn đoán

Tùy theo tình trạng người bệnh và chỉ định của bác sĩ, các xét nghiệm có thể bao gồm:

• Công thức máu.

• Xét nghiệm chức năng gan: AST, ALT, GGT, bilirubin và các chỉ số liên quan.

• Xét nghiệm chức năng thận và điện giải khi cần thiết.

• Xét nghiệm viêm gan virus theo chỉ định.

• Xét nghiệm tìm H. pylori bằng các phương pháp phù hợp.

• Xét nghiệm phân và các xét nghiệm đánh giá bệnh lý đường tiêu hóa.

• Xét nghiệm men tụy và các xét nghiệm chuyên biệt khác khi có chỉ định.

4.4. Chẩn đoán hình ảnh

Khoa phối hợp với đơn vị Chẩn đoán hình ảnh để thực hiện các kỹ thuật phù hợp, có thể bao gồm:

• Siêu âm ổ bụng tổng quát.

• Đánh giá gan, túi mật, đường mật và tuyến tụy qua siêu âm.

• Chụp CT hoặc MRI khi có chỉ định.

• Các phương pháp chẩn đoán hình ảnh khác phục vụ đánh giá và theo dõi bệnh lý tiêu hóa – gan mật.

4.5. Nội soi tiêu hóa

Nếu bệnh viện có triển khai kỹ thuật nội soi, các dịch vụ có thể bao gồm:

• Nội soi thực quản – dạ dày – tá tràng.

• Nội soi đại tràng.

• Sinh thiết tổn thương khi có chỉ định.

• Xét nghiệm H. pylori từ mẫu sinh thiết theo phương pháp phù hợp.

• Theo dõi các tổn thương niêm mạc và đánh giá các dấu hiệu nghi ngờ bệnh lý cần can thiệp.

Nội soi được thực hiện theo chỉ định chuyên môn, quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn và các điều kiện an toàn của bệnh viện.

4.6. Theo dõi và điều trị bệnh tiêu hóa – gan mật mạn tính

• Theo dõi bệnh trào ngược dạ dày – thực quản, viêm loét dạ dày – tá tràng.

• Quản lý người bệnh gan nhiễm mỡ, viêm gan mạn tính và các bệnh lý gan mật khác.

• Đánh giá đáp ứng điều trị và theo dõi các chỉ số cần thiết.

• Hướng dẫn sử dụng thuốc đúng chỉ định, không tự ý ngừng hoặc thay đổi liều.

• Tư vấn dinh dưỡng và lịch tái khám phù hợp.

4.7. Tư vấn dinh dưỡng và phòng ngừa bệnh

• Hướng dẫn chế độ ăn phù hợp với người mắc bệnh dạ dày, đường ruột và gan mật.

• Tư vấn hạn chế rượu bia, thực phẩm không an toàn và các yếu tố có thể gây tổn thương gan.

• Hướng dẫn duy trì cân nặng hợp lý, tăng cường hoạt động thể lực.

• Tư vấn phòng ngừa viêm gan virus theo tình trạng miễn dịch và nguy cơ của từng người.

• Hướng dẫn nhận biết các dấu hiệu cảnh báo cần đi khám ngay.

5. Quy trình thăm khám

1. Tiếp đón: Tiếp nhận thông tin, ghi nhận triệu chứng, tiền sử bệnh và thuốc đang sử dụng.

2. Khám chuyên khoa: Bác sĩ khai thác bệnh sử và thăm khám lâm sàng.

3. Chỉ định cận lâm sàng: Thực hiện xét nghiệm, siêu âm, nội soi hoặc kỹ thuật khác khi cần thiết.

4. Đánh giá kết quả: Bác sĩ giải thích kết quả, xác định hướng chẩn đoán và tư vấn phương án điều trị.

5. Theo dõi và tái khám: Hướng dẫn sử dụng thuốc, chế độ ăn uống và lịch tái khám phù hợp.

6. Hướng dẫn dành cho người bệnh

Để buổi khám đạt hiệu quả, người bệnh nên:

• Mang theo hồ sơ bệnh án, kết quả xét nghiệm, nội soi và đơn thuốc trước đây nếu có.

• Thông báo cho bác sĩ về tiền sử bệnh, dị ứng thuốc và các loại thuốc đang sử dụng.

• Mô tả rõ vị trí đau, thời điểm xuất hiện và diễn biến triệu chứng.

• Tuân thủ hướng dẫn điều trị và lịch tái khám.

• Nếu được chỉ định nội soi, thực hiện đúng hướng dẫn chuẩn bị của cơ sở y tế.

7. Định hướng phát triển và cam kết chất lượng

Khoa Tiêu hóa – Gan mật hướng đến nâng cao chất lượng khám chữa bệnh thông qua việc cập nhật kiến thức chuyên môn, ứng dụng các phương pháp chẩn đoán phù hợp và tăng cường phối hợp liên chuyên khoa.

Khoa chú trọng phát hiện sớm bệnh lý, điều trị theo tình trạng thực tế, theo dõi lâu dài đối với người mắc bệnh mạn tính và tư vấn phòng ngừa các yếu tố nguy cơ. Đồng thời, khoa đề cao an toàn người bệnh, bảo đảm quyền riêng tư và xây dựng phong cách phục vụ chuyên nghiệp, tận tâm.

Khoa Tiêu hóa – Gan mật – Bệnh viện Đa khoa Hà Nội – Viêng Chăn: Chẩn đoán phù hợp, điều trị hiệu quả, chăm sóc tận tâm vì sức khỏe hệ tiêu hóa và gan mật.